Cultuurgoederen, voorwerpen met een bijzondere historische of culturele waarde, mogen veelal alleen met een vergunning uit de Europese Unie worden uitgevoerd. Of een vergunning nodig is, hangt vooral af van de waarde en de ouderdom van het goed dat u wilt uitvoeren. Voor verzending van cultuurgoederen binnen de Europese Unie (EU) hoeft geen vergunning te worden aangevraagd.

Daarvoor kunnen wel andere beperkingen gelden.

Meer informatie is ook te vinden in de brochure van de het ministerie van OCW over de in- en uitvoer van cultuurgoederen.

Vergunningplichtige goederen

Er zijn 15 categorieën cultuurgoederen, van schilderijen tot boeken en van foto’s tot vervoer­middelen. Komt een voorwerp in zo’n categorie boven een bepaalde waarde en ouderdom, dan is een vergunning verplicht.

De waarde- en ouderdomsdrempels kunnen per categorie verschillen. In veel gevallen gaat het om voorwerpen ouder dan vijftig of honderd jaar met een minimale waarde van ten minste €15.000, -. Voor sommige categorieën, zoals archeologische voorwerpen of archiefstukken, geldt alleen een ouderdoms­drempel. Dergelijke goederen zijn vergunningplichtig ongeacht hun waarde.

Een overzicht van de categorieën is te vinden in Verordening 116/2009, bijlage 1. 

Verzending binnen de Europese Unie

Verzending van cultuurgoederen uit Nederland naar andere EU-lidstaten kan zonder vergunning plaatsvinden zolang zij niet uit de EU worden uitgevoerd. Wel kan het zijn dat voor die verzending bijzondere toestemming nodig is. Zie voor meer informatie over in Nederland beschermde cultuurgoederen. Zie ook Teruggave

Vergunning aanvragen

Een vergunning voor uitvoer uit de EU kan worden aangevraagd bij de Centrale Dienst In- en Uitvoer van de Douane (CDIU)

Vergunningaanvragen worden beoordeeld door de Inspectie. Bij die beoordeling let de Inspectie erop dat geen goederen worden uitgevoerd die in Nederland beschermd zijn.  Ook toetst de Inspectie of het goed tot het beschermde nationale bezit van een andere EU-lidstaat behoort, en of de verzending naar Nederland rechtmatig was.  De aspecten die de Inspectie in haar beoordeling betrekt, zijn uitgewerkt in een beslisschema

Voor een juiste beoordeling van de vergunningaanvraag dient voldoende informatie over de cultuurgoederen te worden meegestuurd. Vooral documentatie over de herkomst van het goed is daarbij van belang. Bijvoorbeeld de gegevens van vroegere eigenaars, aankoopbewijzen, (verkoop‑)catalogi en eerder afgegeven exportcertificaten.